‘Tâm Tư Tổng thống Thiệu’

Nguyễn Xuân Nghĩa

Gửi cho BBCVietnamese.com từ California

Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu (bên phải) đã chịu nhiều sức ép từ Hoa Kỳ

Vào thời điểm này, nhiều người Việt Nam lại có thể Bấm trông đợi vào Hoa Kỳ như một sức mạnh có khả năng quân bình tương quan lực lượng ngoài Biển Đông.

Có thể lắm, nếu đó là vì quyền lợi của Hoa Kỳ.

Trong khi chờ đợi, hãy nhìn lại trang sử cũ, khi Hoa Kỳ dùng Việt Nam làm bàn đạp để nói chuyện với Trung Quốc. Rồi cho bàn đạp này tuột xuống biển.

Sách mới của Giáo sư Nguyễn Tiến Hưng, cuốn “Tâm Tư Tổng Thống Thiệu” có thể giúp cho một cái nhìn về giai đoạn đó.

Xin nhắc lại rằng ngay từ cuối năm 1967 – trước khi tranh cử Tổng thống năm 1968 – ông Richard Nixon đã viết trên tờ Foreign Affairs (số tháng 10) rằng:

“Về lâu dài [Hoa Kỳ] không thể mãi mãi để Trung Quốc nằm bên ngoài cộng đồng các quốc gia để nghiền ngẫm sự hoang tưởng, ôm ấp hận thù và đe dọa các nước láng giềng”.

Sau khi đắc cử, ông thận trọng chuẩn bị việc giải vây và kéo Trung Quốc ra khỏi tình trạng bế quan toả cảng, để sẽ đứng cùng phe với Hoa Kỳ.

Mục đích của Nixon là giải toả tình trạng cô lập của quốc gia đông dân nhất địa cầu – khi đó có hơn 500 triệu dân – hầu lập thế liên minh Mỹ-Hoa trong mối quan hệ tay ba giữa Hoa Kỳ, Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa và Liên bang Xô viết.

Ông thành công mỹ mãn, với cái giá là đẩy một đồng minh là Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan) ra khỏi Liên hiệp quốc.

Còn đồng minh kia, “tiền đồn thế giới tự do” là Việt Nam Cộng Hoà, thì bị đẩy xuống biển. Câu chuyện ấy khiến người ta cần nhìn lại để còn nhìn tới.

Là Giáo sư danh dự về kinh tế học tại Howard University ở thủ đô Hoa Kỳ, ông Nguyễn Tiến Hưng từng làm Tổng trưởng Kế hoạch của Việt Nam Cộng Hoà.

Khi miền Nam hấp hối, ông được Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu trao cho các mật thư cam kết của Tổng thống Nixon và phái đi vận động viện trợ của Hoa Kỳ mà không thành.

Có lẽ đây là lần đầu mà một cách gián tiếp độc giả có thể nhìn ra tâm tư của ông Thiệu

Nhà báo Nguyễn Xuân Nghĩa

Tỵ nạn từ năm 1975, ông vừa dạy học vừa thu thập các chứng liệu về mối quan hệ giữa Việt Nam Cộng Hoà với Hoa Kỳ, và đã xuất bản ba cuốn sách. Thứ nhất là cuốn “The Palace File”, xuất bản năm 1986, được Cung Thúc Tiến dịch sang Việt ngữ thành “Hồ Sơ Mật Dinh Độc Lập”, kể lại sự bội tín của Hoa Kỳ với miền Nam tự do.

Cuốn thứ hai xuất bản năm 2005, “Khi Đồng Minh Tháo Chạy”, nói rõ hơn về những tình tiết của sự bội phản.

Cuốn thứ ba sẽ ra mắt ngày 16 tháng 5 này tại California nói về khung cảnh lịch sử đó và về tâm tư của Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu.

Mỗi cuốn lại cung cấp thêm những văn kiện đã được Hoa Kỳ giải mật hoặc được tác giả sưu tập và kết hợp thành một chuỗi dài của thảm kịch.

Số phận miền Nam

Cuốn “Tâm Tư Tổng thống Thiệu”, dày hơn 700 trang với rất nhiều tài liệu mới, được Thư khố Hoa Kỳ giải mật sau này và đặc biệt là 150 trang tài liệu Anh ngữ để giới trẻ tham khảo.

Riêng tựa đề cuốn sách cũng khiến tác giả đắn đo vì Nguyễn Tiến Hưng vừa muốn trình bày những dữ kiện lịch sử về miền Nam, về Tổng thống Thiệu và về chính sách Hoa Kỳ với Việt Nam, nhưng cũng đề cập tới tâm lý và con người của ông Thiệu, một nhân vật ông có nhiều chia sẻ riêng tư trước khi ông Thiệu tạ thế vào năm 2001.

Bố cục cuốn sách gồm bốn phần và một lời kết về thân phận Việt Nam.

Trong phần một, tác giả trình bày một số diễn tiến dẫn tới việc Tổng thống Thiệu phải từ chức và rời Việt Nam.

Độc giả có dịp tìm hiểu những uẩn khúc trong các quyết định rút quân, nào Đà Nẵng, Huế, Pleiku, hay những hy vọng bừng sáng sau trận Xuân Lộc, rồi những vận động bên trong để cố cầm cự cho tới khi miền Nam thực tế bị bức tử. Rồi bị giao nộp gần như nguyên vẹn cho Cộng sản Bắc Việt.

Tổng thống Nixon khi còn cầm quyền tại Tòa Bạch Ốc

Phần hai mới truy nguyên lên chính sách của Hoa Kỳ tại Việt Nam từ thời Tổng thống Lyndon Johnson đến Richard Nixon. Lồng bên trong là những tính toán của Hoa Kỳ với Trung Quốc.

Con đường đối thoại giữa Hoa Thịnh Đốn và Bắc Kinh thực ra mở đầu tại Việt Nam và Hoa Kỳ đóng cửa Sài Gòn để mở cửa vào Bắc Kinh.

Kết luận là bốn năm hoà đàm để đưa tới Hiệp định Paris năm 1973 chỉ là hư vô – vô ích.

Trong phần ba, tác giả Nguyễn Tiến Hưng tập trung vào con người Nguyễn Văn Thiệu, một nhân vật đa nghi và những nguyên nhân sâu xa của sự đa nghi, đặc biệt với Hoa Kỳ, ông Thiệu đã dự tính rồi lại bỏ ý định viết hồi ký.

Ông không quan tâm đến dư luận Mỹ, cũng chẳng muốn phân bua giải thích với người Mỹ về những lập luận hàm ý đổ lỗi cho Việt Nam Cộng Hòa và bản thân mình.

Nhưng ông chú ý đến dư luận của người Việt Nam, nhất là của các chiến binh trong quân đội, và muốn giãi bày cảm nghĩ của mình với họ. Có lẽ đây là lần đầu mà một cách gián tiếp độc giả có thể nhìn ra tâm tư của ông Thiệu.

Phần thứ tư có thể khiến độc giả tại miền Nam ngậm ngùi vì đề cập tới những thành tựu của Bấm Việt Nam Cộng Hoà và những cơ hội bỏ lỡ cho một nước Việt Nam phú cường và tiến bộ.

Có lẽ đây là một niềm an ủi muộn màng: ông Thiệu không toại nguyện, phải sống lưu vong tại Anh rồi tại Mỹ.

Ông lâm bệnh tại Hawaii ngay khi Mỹ bị vụ khủng bố 9-11. Sau khi phi trường Boston được giải tỏa sau vụ khủng bố thì ông mới được trở về nhà. Và sau đó tạ thế….

Tổng kết lại về con người Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu cùng số phận của miền Nam, tác giả Nguyễn Tiến Hưng đưa ta về hiện tại, về đối sách của Hoa Kỳ tại Iraq hay Afghanistan…

Đây là một tài liệu hấp dẫn và hữu ích cho độc giả hiểu thêm về Hoa Kỳ và có một cách đánh giá về ông Nguyễn Văn Thiệu, một người mà thảm kịch cũng phần nào là số phận bi thảm của miền Nam.

Bài giới thiệu sách thể hiện quan điểm và cách hành văn của nhà báo Nguyễn Xuân Nghĩa, hiện sống tại California, Hoa Kỳ. Mời quý vị đóng góp các bài, ý kiến khác nhau về chủ đề này.

Share

Tiến sĩ Nguyễn Tiến Hưng chuyện trò với độc giả NVO
Người Việt Online Friday, May 14, 2010

WESTMINSTER – Tiến sĩ Nguyễn Tiến Hưng, nguyên Tổng Trưởng Kế Hoạch của chính phủ Việt Nam Cộng Hòa và cũng là cố vấn Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu, vào những năm chót trước khi miền Nam rơi vào tay Cộng sản, một lần nữa sẽ ra mắt tác phẩm mới nhất của ông mang tựa đề ‘Tâm Tư Tổng Thống Thiệu’, vào ngày Chủ Nhật, 16 tháng 5 sắp tới tại Westminster Civic Center, 8200 Westminster Blvd. Westminster, CA 92683.

Hai tác phẩm trước kia của Tiến sĩ Nguyễn Tiến Hưng là ‘Hồ sơ mật dinh Ðộc Lập” cũng như “Khi đồng minh tháo chạy” đã ra mắt độc giả ngoại quốc và Việt Nam.

Tác phẩm mới ‘Tâm Tư Tổng Thống Thiệu’, tập trung vào người lãnh đạo miền Nam đã suy nghĩ gì về người đồng minh và đặc biệt là lúc đồng minh tháo chạy tâm tư của ông ấy như thế nào, tức là hai khía cạnh của một vấn đề. Cuốn mới cũng có rất nhiều tài liệu được giải mật trong 5 năm vừa qua, do công sưu tập của Tiến sĩ Hưng.

Theo lời tác giả, cuốn sách chứa đựng rất nhiều chi tiết có tính cách riêng tư của Tổng Thống Thiệu.

Người Việt Online

Thư Phạm, nhân viên kỹ thuật Nhật Báo Người Việt và GS Nguyễn Tiến Hưng trong chương trình 'Chuyện trò trên mạng' cùng độc giả NVO Thứ Tư 14 tháng 5, 2010 (Hình:Triết Trần / NVO)

GS Nguyễn Tiến Hưng: Kính chào quý độc giả cuả Người Việt Online

Câu hỏi: Trước khi miền Nam sụp đổi.Báo chí quốc tế, đặc biệt là giới truyền thông Mỹ viết Chính phủ VNCH tham nhũng, bất tài, quân đội không muốn đánh nhau. Giáo sư nghĩ gì về điều nói trên? Xin cám ơn. (Nguyen – California, USA)

Trả lời: Vấn đề tham nhũng theo chúng tôi biết là vấn đề toàn cầu. Chúng tôi đã đi rất nhiều nuớc mà chưa thấy nước nào mà chính phủ không bị kết tội là tham nhũng, kể cả nước Mỹ, quê hương thứ hai của chúng ta, vấn đề là mức độ. Vấn đề này thì chúng ta đã biết báo chí Mỹ đã phóng đại ra hơn sự thật. Rất nhiều tác giả đã viết về vai trò của giới truyền thông Mỹ về vấn đề sụp đổ của VNCH. Trong đó vấn đề tham nhũng được đặt ra rất nặng. Ngày nay, khi Hoa Kỳ sắp rút quân khỏi Afganishtan thì giới truyền thông Mỹ cũng đã đặt ra vấn đề tham nhũng lan tràn đối với tổng thống Karzai.

Câu hỏi: Lý do gì mà GS đưa tấm hình cựu TT Thiệu đang châm lửa lên trang bìa cuốn sách? (Vu – California, USA)

Trả lời: Vì tấm hình này nói lên rất rõ một khía cạnh cuả tâm tư Tổng Thống Thiệu đó là chính ông, cũng như VNCH lúc ấy muốn thóat ra khỏi cảnh lệ thuộc vào đồng minh cho nên khi các hãng khai thác dầu ở ngoài khơi đào được dầu thì ông chỉ thị mang 1 thùng dầu đầu tiên về cho ông để ông đưa lên nghĩa trang quân đội ở Biên Hòa phúng viếng vào ngày Chiến Sĩ Trận Vong tháng 11, năm 1974

Câu hỏi: 1. Cố vấn cho Cựu TT Nguyễn Văn Thiệu, thưa Ngài cố vấn, ngài cố vấn được gì cho cựu tổng thống Nguyễn Văn Thiệu? Cố vấn mà để chúa lẫn dân bị mất cả nước và chính nghĩa? 2. Ngài là cố vấn, tại sao quốc hội chưa phê chuẩn hiệp định Paris mà ngài để cho Thiệu cho quân đội Mỹ rút trước khi chưa có quốc hội Hoa Kỳ phê chuẩn? và tại sao ‘Vàng’ của chính quyền và nhân dân VN mà Mỹ phải cang thiệp vào? www.brightquang.net (Bright Quang BA – USA)

Trả lời: Trước hết tôi phải xác định tôi không phải là cố vấn cuả Tổng Thống Thiệu. Tôi là phụ tá tổng thống đặc trách về tái thiết nền kinh tế miền Nam. Thứ hai, về việc Mỹ rút quân khỏi miền Nam thì chúng tôi đã viết rất rõ ràng trong cuốn ‘Khi Đồng Minh Tháo Chạy’ và trong cuốn sách này. Hoa Kỳ đã rút hết phần lớn số quân đội khoảng 500000 quân vào hè 1972, đến tháng 1 na8m 1973, hiệp định Paris mới được ký kết. Cái kẹt cho miền Nam là tổng thống Nixon và tiến sĩ Kissinger đã không yêu cầu Quốc Hội phê chuẩn, thay vào đó lại tổ chứcc hội nghị quốc tế ở Paris để phê chuẩn Hiệp Định, một hành động có tính cách biểu diễn hơn là thực chất. Còn về chuyện vàng thì chúng tôi đã viết cả một chương trong cuốn sách, mời độc giả tham khảo thêm.

Câu hỏi: Thưa Tiến sĩ, người ta bảo chiến thuật rút bỏ cao nguyên và vùng I là sách lược đầu bé đít to của TT Nguyễn Văn Thiệu là do thấu cấy Mỹ, có phải không?Có nhiều người viết sách đề cập đến vấn đề này và lên án TT đã sai lầm trong chiến thuật dẫn đến miền Nam sụp đổ máu lệ, như vậy có đúng không xin tiến sĩ giải thích dùm. (kimhoangyen – Orange county)

Trả lời: Toi nghĩ là không đúng khi nói ‘sách lược đầu bé đít to’ cuả ông Thiệu là do thấu cấy mỹ. Có rất nhiều người đề cập đến vấn đề này và lên án ông Thiệu sai lầm. Chúng tôi chỉ muốn ghi lại cho trung thực những điều mắt thấy tai nghe tại dinh Độc Lập vào giai đoạn ấy và những điều ông Thiệu kể lại sau này để độc giả có thêm những giữ kiện chính xác và mới để đi tới kết luận riêng cuả mình.

Câu hỏi: Thưa Ông Tổng-Trưởng, buổi họp ngày 14-3-1975 tại Cam-Ranh, Ô.Thiệu ra lệnh cho Tướng Phú Tư-Lệnh QD/QK2 triệt thoái toàn bộ Chủ-Lực-Quân và tuyệt cấm phổ biến cho Địa-Phương Quân để cho họ(ĐPQ) tự chiến đấu.Có bao giờ Ông hỏi Ông Thiệu lại có một cái Quyết định Bất nhân,Tàn nhẫn như vậy không? Nếu có ,Ông Thiệu trả lởi thế nảo? Xin cám ơn ông.. ( Từ-Son – Kent,WA)

Trả lời: Tôi không có mặt ở buổi họp ngày 14 tháng 3 năm 1975 tại Cam Ranh nhưng có nghe TT Thiệu kể lại về cuộc họp này và ông nói ông hy vọng ngày nào một trong những người có mặt ở buổi họp hôm ấy có đủ can đảm mà nói lên sự thật. Trong 5 vị họp hôm ấy, 3 người đạ ra đi là TT Thiệu, Đại Tướng Viên, và tướng Phú. 2 người còn sống là Thủ Tướng Khiêm và trung tướng Quang

Câu hỏi: Kính gởi tiến sĩ Hưng. Muốn mua cuốn sách này, xin tiến sĩ vui lòng cho biết nơi bán, và số phone để tiện việc mua cuốn sách này. Chân thành cảm ơn tiến sĩ (le an – us)

Share

Đinh Quang Anh Thái/Người Việt (Thực hiện)

Ngày Chủ Nhật, 16 tháng 5 sắp tới lúc 1 giờ trưa tại Westminster Civic Center, Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng sẽ cho ra mắt sách “Tâm tư Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu.” Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng từng là tổng trưởng Kế Hoạch và Cố Vấn của Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu. Hai tác phẩm của ông đã được dư luận chú ý rất nhiều là “Hồ sơ mật dinh Ðộc Lập” và “Khi đồng minh tháo chạy.” Là chứng nhân của một giai đoạn lịch sử đầy uẩn khúc và có điều kiện đặc biệt để tiếp cận với những diễn tiến nơi hậu trường, qua tác phẩm “Tâm tư của Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu,” Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng sẽ trình bày nhiều sự thật và đưa ra một số bí mật chưa ai hiểu về những suy nghĩ, tính toán và hành xử của nhà lãnh đạo miền Nam Việt Nam ở giai đoạn cuối cùng trước khi rơi vào tay cộng sản.

Tin tưởng là cuốn sách có tầm giá trị đặc biệt, ký giả Ðinh Quang Anh Thái đã đề nghị Tiến Sĩ Nguyễn Tiên Hưng dành cho nhật báo Người Việt một cuộc phỏng vấn tại tòa soạn, được ghi lại như sau đây.

***

ÐQAThái: Cuốn “Tâm tư Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu” sẽ được ra mắt vào Chủ Nhật, 16 tháng 5 sắp tới tại Westminster Civic Center so với hai cuốn trước kia là “Hồ sơ mật dinh Ðộc Lập” và “Khi đồng minh tháo chạy” có những điểm nào đặc sắc và khác biệt?

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Thưa anh Thái, khác hẳn hai cuốn trước của tôi, “Hồ sơ mật dinh Ðộc Lập” và “Khi Ðồng Minh tháo chạy” viết về người Mỹ, hướng vào việc đồng minh đã đối xử với lãnh đạo và nhân dân miền Nam vào lúc bỏ chạy. Cuốn mới “Tâm tư Tổng Thống Thiệu” là một chủ đề khác hẳn, tập trung vào người lãnh đạo miền Nam đã suy nghĩ gì về người đồng minh và đặc biệt là lúc đồng minh tháo chạy tâm tư của ông ấy như thế nào, tức là hai khía cạnh của một vấn đề, thưa anh. Cuốn mới cũng có rất nhiều tài liệu được giải mật trong 5 năm vừa qua. Chúng tôi cũng sưu tầm qua hệ thống liên lạc riêng tư có được thêm những tài liệu mới khác nữa, thí dụ như những hồ sơ mật của Ðại Sứ Martin trước khi ông qua đời.

Chúng tôi cũng viết rất nhiều về khía cạnh con người của ông Thiệu vì ông là con người rất khép kín. Chúng tôi vì tình cờ lịch sử, có may mắn làm việc gần ông tổng thống trong gần 3 năm, sau này còn gặp ông rất nhiều lần tại London và tại Boston nên được biết một số khía cạnh nào đó về con người của ông.

ÐQAThái: Trong thời điểm thuyền nhân Việt Nam vượt biên lên tới cao điểm, dường như ông Thiệu có nói với một nhà báo người Mỹ hay người Anh là ông không mắc mớ gì tới những người thuyền nhân đó cả. Theo ông nếu quả tình đó là lời của ông Thiệu, tại sao ông Thiệu lại nói ra một câu gây ra sự căm phẫn trong dư luận của đồng bào hải ngoại như thế?

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Tôi còn nhớ vào mùa Thu năm 1979 khoảng tháng 9, tháng 10 năm 1979 báo Việt Nam (tại Hoa Kỳ) lúc đó có chỉ trích ông Thiệu rất nặng nề vì câu mà anh Thái vừa kể. Tôi cũng giật mình cho rằng không hiểu sao một người như ông Tổng Thống Thiệu lại nói câu đó. Tôi định nhấc phone lên hỏi ông, nhưng cũng ngại vì telephone lúc đó đắt lắm, gọi sang bên Anh rất tốn tiền. May mắn là ngay 2, 3 hôm sau chúng tôi nhận được thư của tổng thống cho biết ông rất đau buồn vì đã bị hiểu lầm. Tổng thống có kể lại rằng chuyện đó từ đầu chí cuối do một ông nhà báo tên là Michael của báo “Now,” một tờ báo lớn ở bên London, đã năn nỉ ông để được phỏng vấn mấy câu thôi, rồi xuyên tạc ra nói câu đó.

Câu chuyện đó là như thế này, “Thưa tổng thống, tổng thống có còn làm được gì đối với đồng bào của ông không, đối với vấn đề thuyền nhân không?” Khi trả lời, ý ông Thiệu muốn diễn tả là “hiện nay tôi chẳng còn chính quyền, chẳng còn phương tiện và làm được gì đối với vấn đề thuyền nhân”. Kẹt là tiếng Anh, ông Tổng Thống Thiệu thích nói tiếng Anh lắm, tiếng Anh ông nói rất lưu loát nhưng có những sắc ý nhiều khi cũng khó, chữ kẹt là “for” and “with” đáng nhẽ phải nói rằng “I have nothing to do for them,” tôi không còn gì để mà làm cho họ, theo nhà báo nói thì ông lại nói rằng, “I have nothing to do with them” tiếng Việt dịch ra là tôi không còn làm gì mắc mớ đối với họ nữa. Ông Thiệu rất đau đớn, ông nói chính thằng này, ông gọi thằng… này đã phịa ra, ông bảo rằng ông đã nói for mà nó phịa ra with, báo dịch ra là đối với, cái đó làm cho ông đau đớn lắm. Ông Thiệu yêu cầu chúng tôi tìm dịp hay báo chí nào để cải chính, ông dùng chữ “clear up giùm tôi.” Ðó là chuyện làm cho ông Thiệu đau đớn nhất vì bị hiểu lầm trong lúc phong trào thuyền nhân đang lên cao mà ông tổng thống nói như vậy thì thật là ê chề.

ÐQAThái: Thưa tiến sĩ nhưng có bằng chứng nào thật cụ thể cho thấy rằng Tổng Thống Thiệu đã nói như vậy mà báo chí viết sai đi không?

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Trong cuốn “Tâm tư Tổng Thống Thiệu”, ngay lời mở đầu tôi có xin phép tổng thống ở thế giới bên kia cho chúng tôi được in lại bức thư này. Tôi nói rằng xin ông cho tôi được in lại ít nhất một thư này và tự tay chụp hình in lại chính văn thư nguyên bản để đồng bào thấy được sự thật của vấn đề.

ÐQAThái: Thưa Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng, theo nhận định của tiến sĩ, Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu có phải là người được xem có trách nhiệm tối hậu với quyết định bỏ rơi cao nguyên và Quân Ðoàn II dẫn tới hậu quả 30 tháng 4 năm 1975 không?

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Thưa anh, chúng tôi nghĩ ông Thiệu là Tổng Thống và Tổng Tư Lệnh Quân Ðội, chắc chắn trách nhiệm cuối cùng là phải về ông Thiệu. Chúng tôi không biết được hết để phê phán về nghi vấn này, tuy nhiên trong cuốn sách mới chúng tôi đã ghi lại rất kỹ những cuộc họp cuối cùng ở dinh Ðộc Lập và những mệnh lệnh lúc đó.

Về vụ rút cao nguyên, ông Thiệu phàn nàn với chúng tôi rất nhiều lần rằng buổi họp về rút cao nguyên là ở Cam Ranh, vào độ khoảng mùng 4 tháng 3 gì đó, Tổng thống nói rằng ông ấy ra hai lệnh chứ không phải một lệnh.

Lệnh đầu tiên không phải rút khỏi cao nguyên. Theo lời ông Thiệu, “Tôi không ra lệnh rút cao nguyên mà tôi ra lệnh rút khỏi Pleiku, Rút khỏi Pleiku để hy vọng đánh bọc lấy lại Ban Mê Thuột vì đứng về phương diện quân sự Ban Mê Thuột quan trọng hơn Pleiku nhiều”. Ông bảo nếu rút được hai sư đoàn ra khỏi Pleiku mà thấy rằng tình hình khó khăn quá không lấy lại Ban Mê Thuột được thì sẽ dồn hai sư đoàn đó ra yểm trợ cho ông Tướng Trưởng. Ðấy là lệnh thứ nhất, ông Thiệu nói đi nói lại là không ra lệnh rút khỏi cao nguyên.

Tôi thấy chưa ai nói về lệnh ông Tổng Thống Thiệu gọi là lệnh thứ hai. Ông nói đã ra lệnh Tổng Tham Mưu, theo dõi và giám sát. Ðáng nhẽ là ông Viên phải gọi ông Phú về để bàn bạc chương trình rút, thế mà không hiểu vì sao tối hôm ấy Tướng Phú đã rút ngay.

Ông bảo chuyện hai lệnh đó rất rõ ràng. Chúng tôi có hỏi ông rằng tại sao tổng thống không tuyên bố hay cắt nghĩa cho lịch sử hiểu điều đó. Ông bảo, “Tôi nói ra thì người ta bảo mình chạy tội, tôi hy vọng rằng một ngày nào một trong quý vị họp với tôi ngày hôm đó có đủ can đảm đứng lên nói hết sự thật.”

ÐQAThái: Thưa tiến sĩ, những người nào là nhân chứng sống có mặt trong buổi họp tại Cam Ranh mà còn sống?

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Có 5 người ở buổi họp ấy, Tổng Thống Thiệu, Thủ Tướng Khiêm, Trung Tướng Quang, Ðại Tướng Viên và Thiếu Tướng Phú. Trong đó ba người đã chết rồi, Thủ Tướng Khiêm, Trung Tướng Quang là hai nhân chứng trong buổi họp ở Cam Ranh còn sống.

ÐQAThái: Có một dư luận thắc mắc mà hầu như ai cũng đề cập đến. Tại sao cho tới ngày vĩnh viễn lìa đời, Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu không để lại bất kỳ một cuốn sách hay một dấu tích nào để cho sau này hậu thế có thể biết được về giai đoạn lịch sử đó, thưa tiến sĩ?

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Thưa anh, tôi cũng có một chương viết về chủ đề tại sao Tổng Thống Thiệu không viết hồi ký. Ngay cả chính chúng tôi cũng thôi thúc ông rất nhiều lần, có lúc ông cũng suy nghĩ rằng ông có thể viết, ông hỏi tôi rằng viết bố cục như thế nào, ai sẽ in ấn v.v… Sau cùng nghĩ đi nghĩ lại ông không viết nữa. ông ấy bảo tôi, “Tôi nói thật với anh, Mỹ đã phản bội mình rồi, bây giờ đừng có vạch áo cho người xem lưng, đừng có bêu xấu nhau nữa người ta cười thêm cho.”

Ngoài ra ông có để lại một di tích lịch sử đó là chương XVIII mà chúng tôi viết rất dài, đó là một cuộc phỏng vấn duy nhất mà chúng tôi thôi thúc ông ấy, ông ấy đã cho một bài phỏng vấn khá chi tiết để phản ánh tâm tình của ông ấy. Tờ báo ấy ở bên Ðức, ông ấy nghĩ rằng tờ báo Ðức thế nào ông Kissinger cũng đọc, bài báo đó được dịch sang tiếng Anh do chính ông Thiệu đưa cho chúng tôi với những bút tích của ổng, chúng tôi có đăng lại bài đó.

ÐQAThái: Tiến sĩ có điều gì muốn nói thêm nhân dịp tiến sĩ cho ra mắt độc giả tác phẩm mới nhất đó là cuốn “Tâm tư Tổng Thống Thiệu.”

T.S Nguyễn Tiến Hưng: Nguyện vọng của chúng tôi là cố gắng ghi lại trung thực cho hết vì chúng tôi cũng đã viết những cuốn kia nhưng còn những điều chúng tôi chưa viết hết ra được nhất là những điều phải dựa trên những bằng chứng mới giải mật soi sáng rất nhiều cho lịch sử, cho những điều chúng tôi đã viết trước đây. Chúng ta sẽ thấy hoàn cảnh của chúng ta vô cùng khó khăn mà sự thất bại không thể tránh được, hy vọng rằng độc giả sẽ tìm hiểu và đọc tất cả những dữ kiện chúng tôi mang ra để có thể đi tới kết luận riêng của mình. Vì thế chúng tôi rất mong chia sẻ những điều này với độc giả.

ÐQAThái: Xin cảm ơn Tiến sĩ Nguyễn Tiến Hưng.

Share

Với Mỹ, cần hiểu ‘không có bạn trường cửu’
Tuesday, May 11, 2010

Phỏng vấn TS Nguyễn Tiến Hưng về ‘Tâm Tư TT Thiệu’

Ðinh Quang Anh Thái/Người Việt

Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng. (Hình: Triết Trần/Người Việt)

Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng nguyên là Tổng trưởng Kế Hoạch của Việt Nam Cộng Hòa và cũng là cố vấn cho Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu. Ông là tác giả hai cuốn sách “Hồ Sơ Mật Dinh Ðộc Lập” và “Khi Ðồng Minh Tháo Chạy,” được dư luận quốc tế và Việt Nam chú ý. Ngày 16 tháng 5 tới, lúc 1 giờ chiều tại Westminster Civic Center thuộc thành phố Westminster, Tiến Sĩ Hưng sẽ cho ra tác phẩm mới “Tâm Tư Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu” nói về một giai đoạn lịch sử đầy uẩn khúc trước khi miền Nam Việt Nam rơi vào tay Cộng Sản ngày 30 tháng 4, 1975. Trước ngày ra mắt sách, Tiến Sĩ Hưng đến thăm tòa soạn Người Việt và trả lời cuộc phỏng vấn sau đây do Ðinh Quang Anh Thái thực hiện.

- ÐQAThái: Thưa tiến sĩ, hành động “phủi tay” của chính phủ Hoa Kỳ đối với Việt Nam Cộng Hòa dẫn tới sự sụp đổ của miền Nam; hiện nay Hoa Kỳ đang tham chiến tại Afghanistan và Iraq, liệu những quốc gia như vậy có thể học được kinh nghiệm nào của Việt Nam Cộng Hòa?

- Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng: So sánh Việt Nam với Iraq và Afganistan, hai hoàn cảnh khác hẳn nhau, hai mục đích Hoa Kỳ tham chiến cũng khác nhau; nhưng dù sao các nhà hoạch định chính sách của Hoa Kỳ đối với Afghanistan và Iraq cũng như tự thân hai quốc gia này cũng học được rất nhiều bài học về cuộc chiến Việt Nam.

Tôi cho rằng những nước hợp tác với Hoa Kỳ trước hết phải hiểu thể chế chính trị của Hoa Kỳ, hiểu cách tổ chức phân quyền của Hoa Kỳ. Thí dụ, Tổng thống có tuyên chiến mà Quốc Hội cắt tiền thì Tổng thống cũng chả làm gì được. Ngoài ra, đồng minh của Mỹ phải hiểu quan niệm bạn-thù của Hoa Kỳ, như câu nói của một Thủ tướng nước Anh, rằng “chẳng bao giờ có bạn trường cửu mà chỉ có quyền lợi trường cửu.”

Trong cuốn “Tâm Tư Tổng Thống Thiệu,” tôi nhận định rằng, rút kinh nghiệm của Việt Nam Cộng Hòa, khi cộng tác với đồng minh, thì lúc nào cũng sửa soạn cho lúc hạ màn; vì thế tôi nghĩ rằng Tổng Thống Karzai của Afganistan sẽ học được rất nhiều bài học. Tôi có kết luận trong cuốn sách là “càng nhìn Kabul và Baghdad, tôi càng nhớ Sài Gòn, càng nhìn ông Karzai và ông Maliki tôi càng nhớ ông Nguyễn Văn Thiệu.”

- ÐQAThái: Thưa tiến sĩ, lý do nào không phải là một mà ít nhất là hai hoặc ba nhà lãnh đạo trên thế giới như là thủ tướng cuối cùng của Cambodia, đã thốt ra những lời hết sức cay đắng rằng “làm kẻ thù của Mỹ còn được người Mỹ tôn trọng chứ làm bạn với người Mỹ thì rất nguy hiểm.” Tiến sĩ nghĩ sao?

- Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng: Cũng một câu giống như vậy tôi có ghi trong cuốn “Khi Ðồng Minh Tháo Chạy” và trong cuốn “Tâm Tư Tổng Thống Thiệu,” rằng chính Tiến Sĩ Kissinger cũng đã phải nói câu đó. Ông Kissinger có viết trong sách của ông năm 1968 thuật lại việc chính phủ Johnson muốn trả thù ông Thiệu vì ông Thiệu đã giúp cho Nixon thắng cử, thành ra Tổng Thống Johnson rất bất mãn và có tin đồn là họ tính lật đổ ông Thiệu; ông Kissinger nghe tin đó bèn lên tiếng cứu ông Thiệu, và nói rằng nếu ông Thiệu chịu chung một số phận như ông Diệm thì cả thế giới này sẽ thấy rằng rất khó làm kẻ thù của Mỹ nhưng làm bạn của Mỹ thế nào cũng chết. Tóm lại, một tiểu quốc đi với một cường quốc cũng phải nghĩ rằng đối với mình khi đồng minh tháo chạy thì đau đớn lắm, còn đối với một đại cường quốc thì đó là chuyện dĩ nhiên.

- ÐQAThái: Rất nhiều người nêu một câu hỏi là tại sao Tổng Thống Thiệu không công bố những lá thư Tổng Thống Nixon đã viết cho ông Thiệu cam kết Hoa Kỳ sẽ đổ quân vào Việt Nam nếu cộng sản Bắc Việt xé bản Hiệp Ðịnh Paris để xâm chiếm miền Nam; tại sao ông Thiệu lại giữ thái độ im lặng cho tới ngày vĩnh viễn ra đi mà không nói một câu nào cả?

- Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng: Ðó là vấn đề riêng cá nhân chúng tôi rất trăn trở và đã hỏi Tổng Thống Thiệu rất nhiều lần câu đó. Chúng tôi cũng phải nhắc lại lịch sử của lá thư đó, là ngày 23 tháng 3 năm 1975 sau khi đã rút khỏi Pleiku, lúc bấy giờ tình hình bi thảm lắm, ông Thiệu mới gọi tôi vào Dinh Ðộc Lập ăn sáng và đưa cho tôi mấy lá thư của ông Nixon gửi ông Thiệu để tôi xem. Tôi bàng hoàng quá, tôi không ngờ chuyện như thế. Tôi bàng hoàng quá mà không hiểu sao ông tổng thống lại giữ kỹ quá thế này, không tiết lộ cho ai biết.

Lúc đó, tôi thưa tổng thống là phải tiết lộ ra; hoặc ông tiết lộ hoặc là tôi tiết lộ hoặc là cho Quốc Hội tiết lộ để chúng tôi sắp xếp đài NBC phỏng vấn tổng thống, để tổng thống nói chứ mình còn cái phao nào đâu mà bám. Tôi đã dùng rõ ràng chữ đó. Buổi chiều hôm đó ông cho họp ngay, có Chủ Tịch Thượng Viện Trần Văn Lắm, Chủ Tịch Hạ Viện Nguyễn Bá Cẩn, Bộ Trưởng Ngoại Giao Vương Văn Bắc và tôi; hình như có Thủ Tướng Khiêm nữa tôi không nhớ. Ông ấy hỏi đã tới chỗ cạn tàu ráo máng chưa, tổng thống đã phải la lối lên chưa.

Tôi rất buồn phải nói lại, kiến chung là “chưa đến lúc” tổng thống phải la lối lên, chưa đến lúc cạn tàu ráo máng, làm như vậy là vi phạm, can thiệp vào nội bộ Hoa Kỳ, không nên, chỉ nên riêng tư mà năn nỉ họ và bề ngoài cũng nói một cách gián tiếp thôi. Cá nhân tôi chả biết nói sao nữa.

Sau cùng chính tôi đã tiết lộ các lá thư này vào ngày 30 tháng 4 tại Washington.

- ÐQAThái: Lý do nào Tổng Thống Thiệu lại không đi Mỹ mà lại chọn Anh Quốc để lưu vong, thưa tiến sĩ?

- Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng: Lúc tổng thống sang đến Ðài Loan thì ông Tổng Thống Ford – mà tôi cho là ông Kissinger đứng đằng sau – cử một đặc sứ sang để nói với ông Tổng Thống Thiệu rằng, ông không nên sang Mỹ tại vì phong trào phản chiến còn mạnh lắm, ông sang sợ bị phiền phức, thôi thì tổng thống đi một nước khác và bất cứ nước nào thì Hoa Kỳ sẽ sắp xếp cho tổng thống.

Ông Thiệu đau đớn lắm, ông bảo lúc bấy giờ đâu còn phản chiến, biểu tình gì mà họ nói như vậy thì ông cũng chả thèm sang Mỹ nữa, và ông quyết định sang nước Anh. Tôi nghĩ vì ông có một hai cháu đang học bên đó, nên ông quyết định sang nước Anh. Cách đây vài ba năm chính đài BBC cũng có bình luận chuyện tại sao Tổng Thống Thiệu chọn nước Anh. Tôi nghĩ rằng ông buồn lắm vì chuyện Mỹ không có tha thiết với ổng, vừa mới xong là phủi tay ngay. Ðến năm 1986 có lẽ Tổng Thống Reagan rất quý mến ông, và phải đến nhiệm kỳ thứ hai, khi ông Reagan ngồi chắc trên “lưng voi” rồi thì ông mới dọn sang Mỹ.

- ÐQAThái: Trong suốt mấy chục năm lưu vong như vậy đời sống vật chất của Tổng Thống Thiệu ra sao, thưa tiến sĩ?

- Tiến Sĩ Nguyễn Tiến Hưng: Tôi cũng không biết nhiều, tôi có ở với ông cả tuần lễ và thấy đời sống của ông rất khiêm nhường; ông có một ngôi nhà nho nhỏ ở ngoại ô Luân Ðôn, nhà cũng nhỏ thôi, trong nhà thấy rất là đơn sơ, ăn uống thì bà Thiệu cứ canh chua cá kho tộ rồi hủ tiếu, bà bảo ông cứ đòi ăn canh chua cá kho tộ, bà bảo phải có lá me gì ở ngoài Phan Rang nhưng tìm đâu ra lá me non ở Luân Ðôn mà nấu cho ông ăn được. Tóm lại, ông sống tương đối đơn giản. Còn chuyện tiền bạc của ông như thế nào thì tôi không được biết. Tôi thấy ông ấy sống rất đơn sơ, và ngôi nhà của ông ở bên Luân Ðôn không có máy heat, rất đơn sơ.

- ÐQAThái: Cám ơn tiến sĩ đã đến thăm và trả lời phỏng vấn của Người Việt

Share
Content Protected Using Blog Protector By: PcDrome.